vrijdag 31 augustus 2018

Subway

'J'ai un nez fragile.' Het mag een wonder genoemd worden, dat Besson nog nooit een James Bond-film regisseerde. Hij zou graag willen, bewijst de yolo-actiescene (met mannen in pakken!) waarmee Subway begint. In een rotvaart richting de ondergrondse. Er zijn niet eens zoveel metro-netten in de wereld, maar toch zou een weekend metrofilms heel wat kijkplezier opleveren. Vol vette actie uiteraard (Speed, Collateral, The Warriors), maar zodra we ons beperken tot Parijs wordt het subtieler. Zazie, 35 Rhums. En deze! Eigenlijk gebeurt er na die flitsende opening namelijk radicaal weinig. Patineur en deconstructeur Besson zet zijn stukken met een Hongkongse touch neer, maar laat hen lummelen en musiceren. Een Seinfeld-bas plingploingt smeuïg, en de correcte vibe is daar. John Hughes voor volwassenen. Fake rebels op rolschaatsen. 'Vous faites des statistiques maintenant?' De poppetjes glijden door een reclamewereld, waar zelfs crime wordt gladgestreken. Het is allemaal erg bestudeerd, te bestudeerd wellicht, maar Besson leerde van de besten. Zijn film beweegt voor de bioscoopbezoeker als lichtpuntje door het donker, zoals de metro dat voor de reiziger doet. Een vals cassettebandje speelt in een lege ruimte vol leeg geluk. Adjani, Lambert, en Rickie Lee Jones. 'How can we keep on watching, that fucking tv?'

donderdag 30 augustus 2018

The Lodger, a Story of the London Fog

'No more peroxide for yours truly.' Van die echt oude, echt lang-levende regisseurs als Lang, Ford en Hitchcock is heel wat werk verloren gegaan. Reels aan potentieel magische films. Of pantomime melodrama, dat kan ook natuurlijk. The Lodger geldt als Hitchcock's eerste belangrijke film, en het is inderdaad een fijne thriller (wat anders?). Na het Zwarte Beertjes-titels-design en een munchiaans eerste shot vat Hitchcock zijn onderwerp stevig bij de hoorns. Een lustmoordenaar slaat toe in de mist, te midden van de massa(mentaliteit). 'The seventh golden haired victim.' Een neurasthenische politie-inspecteur blijkt haast net zo'n grote viezerik, maar in een sociale context mag dat allemaal wel. Hij is kind aan huis bij een IT-girl en haar ouders. Zij verhuren een kamer aan een al even zenuwachtige knaap. Bij de huurdeer vinden we de winnende touch. De dwangmatigheid van de potentiële psychopaat. Het niet willen, maar moeten. 'To-night golden curls, to-night golden curls.' Net als in Zodiac naderen dader en speurder elkaars innerlijk. De driehoek, toch altijd al de meest pi-kante vorm, fungeert als clue. Alfredus Sardonicus Hithcock vindt zijn bermuda-driehoek. Er dreigt een 'sexy' moord plaats te vinden... in bad. De vooruitgang van Hitchcock voltrok zich verticaal, zijn horizon was helder. 'The Lodger made himself agreeable.'

woensdag 29 augustus 2018

Tetsuo II Body Hammer

'Daddy had a dream.' Recent haalde een kerel het nieuws, die bij een work-out zijn bal-zak had gescheurd. Dat is de Body Hammer-mentaliteit. Alles, maar dan ook alles, naar de klote. Ranziger en walgelijker dan Cronenberg zag Tsukamoto de fitheidscultus aankomen. Een Kafkaeske Verwandlung voor onze nieuwe tijd van koude blikken en staalharde spieren. In dit logische, dus ook wel wat mindere vervolg op zijn classic The Iron Man heeft hij een wat grotere zak (geld) gekregen. Derhalve schiet de boel in full color in gang. Zonder epilepsie-waarschuwing – want Japanners zijn geen Britten. Verder blijft alles hetzelfde. De film is vooral een verzameling van set pieces, kleine, knotsgekke videoclips waarin een bebrilde kantoorman verandert in de opperste droom van Nietschze. The Will to Kill. Soms is dat grappig-wreed als een Coyote en Roadrunner-cartoon. Vaker neemt de spanning toe als een trekveer. Ik had graag gezien dat het hoofdpersonage de hele tijd onverstoord zijn bril op had gehouden. X-man Tsukamoto kiest voor vuurwerk, en minder sekswerk. Het einde maakt op het verwrongen-erotische vlak gelukkig flink wat goed. Het leger aan kaalkopjes balt de vuisten tot in het diepst van hun binnenste. Zelfs het nageslacht brult mee. The Tin Man Strikes Back. 'Something's going to be destroyed.'

The Fearless Vampire Killers

'There is a smell of garlic sausage.' Een bloederig grapje met de MGM-leeuw doet geen serieuze vampierenfilm verwachten, en dit vermoeden wordt al snel bevestigd. 'Fangs by Ludwig von Krankheit'. Het persoonlijke verleden van Roman Polanski en Sharon Tate geeft het Transsylvanische zaakje nog wel een grimmig-grauw lijkentintje. De twee ontmoeten elkaar hier, zowel off als on screen, want regisseur Roman speelt mee. Een comedian is de Pool niet. De man excelleert pas wanneer hij neuzen kan afhakken, en dat laten de vampieren zich niet gebeuren. Royaal melig maakt een 'rationeel' duo een Drs. P-ommetje door het Europese Oosten. Geland onder de schaduw van de dood zorgt Sharon voor de platenhoes-erotica, terwijl Roman en zijn baas (professor Jack Macgowran ) een grafsteen met “Breda von huppeldepup” ontdekken. Werd die film toch nog even spannend voor mij! Ze ontmoeten de Hongaarse graaf Wilders, die strak gekapt Roman's spooky seksdromen ontregelt. 'Fancy that'. In de vrolijke cameravoering zat aardig wat geld, centjes die echter voor een script-doctor ontbraken. Nagenoeg alle dialogen kenmerken zich door zinloosheid, wat door de domheid van de karakters verklaard kan worden, maar de 'bad brains' van de kijker tekort doet. 'You didn't foresee this, in your second volume, still at the printer's.'

dinsdag 28 augustus 2018

Faustrecht der Freiheit

'Soll ich mich waschen, or wünscht du dich mich in Natur?' Schicksal- en snikkeldrama van Fassbinder, immer van 'diesen Extremen'. Het begint allemaal op een Rommelplatz, met ouderwets foute Schau. Een 'talking head' neemt de benen, en wint zich een plaatsje onder de elite, daar waar men lekker lethargisch rondhangt. Theatraal langweilig. Aanvankelijk kan de 'lottokoningin' met de vierkante schurkenkop – onze regisseur zelve! – er prima van genieten. De nichten met en zonder klasse gaan gezellig van bil, of praten erover. Size matters. Daarom duurt het waarschijnlijk altijd veel te lang bij Fassbender. Langzaam keert het geluk, en lanceert het scenario een geinige Pygmalion-deconstructie, of liever, destructie. Proleet Franz Biberkopf (die naam zou RW later nog eens recyclen) wordt een treurig slachtoffer in naam der vooruitgang. Een metafoor van heb ik jou daar. 'Representieren, zum beispiel'. De rijken weten de armen heel snel hun geld afhandig te maken (en nooit omgekeerd). Had Fassbender 'r daar maar een stevige punt achter weten te breien! Hij moet echter ook nog even een van zijn eigen geliefden opzoeken. Ben Ali in Marokko. Meer en meer verandert de film in een privé-obsessie, vol flauwe taalgrapjes. De kijker wordt afgestoten, lichaam en geest gescheiden. 'Organisch sind Sie gesund.'

Rio 40 Graus

'I know about reality, doctor.' Warmbloedig stadsmozaïek over de avonturen van nieuwspaperboys en pindaverkopers. Zelfs (of juist) in de slums van Rio de Janeiro rocken zij de oude Memphis Depay-look met veel gusto – en de acterende amateurs geven alles. Soms iets teveel, wat het neorealistische gehalte in gevaar brengt, maar deze prent is sowieso een vreemde botsing van docufictie en het onvermijdelijke, paradigmatische gevolg van opgroeien op een Hollywood-dieet. 'You're the one that hurried things.' De film schiet van het kleine sentimentele naar het grootse gewaagde. Van de hartverwarmende dierenliefde van het mensendier, naar de seksuele uitspattingen van datzelfde specimen. Op Copacapana heerst de moraal van pedo's en tienerhoertjes, vertolkt in eufemismen die eigenlijk gewoon onverbloemd mogen heten. Zo wordt de film een 360 graden rondleiding door een stad van uitersten. Met één constante factor. Futebol. De jongelui sappelen om een bal te kopen, de voetbalmakelaar (in 1955!) gaat het grote geld. De wedstrijd die we zien heeft het niveau van kluitjesvoetbal – werden daar soms ook amateurs voor ingehuurd? – maar de vrije trap zit fijn de winkelhaak. Bovendien doet de coach een typerende uitspraak die even tragisch als onjuist mag heten. 'De dag zal komen, dat we geen handelswaar meer zijn.'

maandag 27 augustus 2018

Swiss Miss

'Let me give that a little thought.' Er bestaat weinig langspeel-werk van Laurel & Hardy, dus in al die jaren van films kijken, waren ze hier nog nooit langsgekomen. Ze hebben dan ook minder snob-appeal dan Chaplin en Keaton. De Dikke en de Dune, dat is toet toet boing boing, hakken en smijt-werk. In deze feature trekt het duo als muizenval-verkopers naar Zwitserland. Geen muis te bekennen, en de setup resulteert slechts in een enkele gas-grap, iets wat in 1938 nog net kon... De muizenissen spelen zich verder af rond een hotel, een standaard filmlocatie, omlijst door een standaard musical-plot. Het gezang wordt ijverig volgehouden, en onze helden doen zelfs een dansje. De Dikke schudt zijn kont functioneel. Ware dit een Lanting-productie dan was Karin Bloemen ingevlogen als operette-zangeres, nu kwijt de dunnere Grete Natzler zich met zichtbaar plezier van haar taak. Voor een filmpje van zeventig minuten valt het oudemannentempo op en tegen. Een bellenblaas-orgel van Tati blinkt visueel-muzikaal uit. Voor de beste grappen moeten we naar collega simpletons van het duo D's, de dieren. Een Sint-bernardshond wordt met hulp van een ander beestje voor de gek gehouden. Soms is een cartoon-concept genoeg: Twee mannen met een piano op een hangbrug. Eén gorilla. 'It was a mere nothing combined with a terrific pleasure.'

zondag 26 augustus 2018

Shadows of Our Forgotten Ancestors

'Is dat Satan, vader?' Alles leeft, en alles ziet, aan de randen van het Russische rijk. Via een POV-shot van een vallende boom (!) dondert de kijker dit duizelingwekkende staaltje etnopsychedelica binnen. Het bloed druipt later van de camera. De fantastische cameravoering is vrijer dan God zelf. En vele malen warmbloediger. ('The deacon is hoarse, give him some vodka'.) Op het moment dat honderd granaatappel-pitjes ronddartelden, wist ik het. Dit moest een opus van de veelgeplaagde tripmeister Parajanov zijn. Hij schudt een herdersspel door elkaar. De bokken en de hoorns zijn op zo'n rustiek veld altijd dichtbij. Vlechtjes in de regen wedijveren met kruizen van berkenhout. Het neigt naar Valerie and her Week of Wonders, maar verander de tijdsspanne dan maar – in een heel leven lang. De Romeo van het verhaal verliest zijn Julia, maar leeft zelf als een depri Cobain door. Om hem heen heft men het zoveelste hardcore (houtcore!) dissonante lied aan. Even lijkt het leven hem toe te lachen. Een trouwritueel (ook van hout) verbindt hem met een exotische Love Witch. Van trouwrituelen komen bevruchtingsrituelen, al zit het zelfs dan tegen. Het lijkt achteraf Parajanovs carrière wel. Gesloopt door Hogere Machten, bleef hij altijd dat volkse vlammetje koesteren, aanblazen en op-poken. 'Zijn vader was ie snel vergeten, maar Mariska niet.'